مرحوم حاج جعفر ادبدوست را میتوان از چهرههای ماندگار عرصه تعلیم، تربیت و فعالیتهای اجتماعی جهرم دانست؛ مردی که بیش از آنکه آموزش را تنها انتقال دانش بداند، آن را مسیری برای ساختن انسانها میدید و سالهای عمر خود را در راه تربیت نسلها، ترویج معارف دینی و خدمت به جامعه سپری کرد.
حاج جعفر ادبدوست، فرزند مرحوم محمدرضا، در روز چهارشنبه چهارم شهریورماه سال ۱۳۱۵ در کوی علی پهلوان (محله بالا) شهر جهرم، در خانوادهای متدین و زحمتکش چشم به جهان گشود. پدرش که به «شیخ محمدرضا» شهرت داشت، فردی مذهبی و پرتلاش بود که با کارگری و استادی در حرفه بنایی، روزگار خانواده را با دسترنج حلال و تلاش شبانهروزی اداره میکرد.
فضای مذهبی خانواده و حضور بزرگان اهل معرفت، نقش مهمی در شکلگیری شخصیت حاج جعفر ادبدوست داشت. مادربزرگ مادری او، مرحومه سیده فاطمه زارعیان، از بانوان فعال فرهنگی آن روزگار بود که مکتبخانهای داشت و حاج جعفر در همان مکتبخانه، قرآن کریم را فرا گرفت؛ آموزشی که بعدها در مسیر زندگی و فعالیتهای فرهنگی او تأثیر عمیقی گذاشت.
آغاز مسیر معلمی از جهرم تا جنوب فارس
حاج جعفر ادبدوست تحصیلات رسمی خود را از سال ۱۳۲۱ در دبستان اوحدی جهرم آغاز کرد و شش سال دوره ابتدایی را در این مدرسه گذراند. پس از آن در دبیرستان خواجه نصیر جهرم ادامه تحصیل داد و سپس با ورود به دانشسرای مقدماتی، مسیر حرفهای خود را برای ورود به عرصه تعلیم و تربیت آغاز کرد.
پس از دریافت دیپلم دانشسرای مقدماتی در سال ۱۳۳۱، به استخدام آموزش و پرورش درآمد و نخستین سالهای خدمت خود را در شهر بستک آغاز کرد. او چهار سال در مدارس این شهر به تدریس پرداخت و پس از آن به لارستان منتقل شد و سه سال دیگر در مدارس ابتدایی این منطقه به فعالیت آموزشی ادامه داد.
یکی از اتفاقات تلخ زندگی او در دوران خدمت در لارستان، وقوع زلزله سال ۱۳۳۹ لار بود. این حادثه و ویرانیهای گسترده آن، زمانی که به گوش مادرش رسید، موجب بیماری شدید او شد و پس از دو ماه بستری شدن، دار فانی را وداع گفت. این اتفاق تأثیر عمیقی بر روحیه حاج جعفر گذاشت و پس از آن برای ادامه مسیر زندگی و خدمت، راهی تهران شد.
معلمی همراه با تربیت دینی و انقلابی
در تهران، حاج جعفر ادبدوست مدیریت مدرسه ملی را بر عهده گرفت و تا دو سال پیش از پیروزی انقلاب اسلامی در این مسئولیت فعالیت کرد. پس از انحلال آن مدرسه، درخواست انتقال به استان فارس داد و به شهر داراب منتقل شد.
در دوران فعالیت خود در داراب، تنها به تدریس دروس مدرسه بسنده نمیکرد؛ بلکه تربیت دینی و اخلاقی دانشآموزان را نیز از وظایف اصلی خود میدانست. او دانشآموزان را به اقامه نماز جماعت تشویق میکرد و خود نیز امامت جماعت نماز مدرسه را بر عهده گرفت؛ اقدامی که با مخالفت مدیر مدرسه مواجه شد، اما نشاندهنده باور عمیق او به پیوند میان آموزش و تربیت بود.
همزمان با آغاز حرکتهای مردمی علیه رژیم پهلوی، حاج جعفر ادبدوست نیز به فعالیتهای انقلابی پیوست و به دلیل حضور در جریان مبارزات، مورد تعقیب نیروهای شهربانی قرار گرفت.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی، به عنوان رئیس آموزش و پرورش داراب منصوب شد و حدود دو سال مسئولیت مدیریت این مجموعه را بر عهده داشت.
بازگشت به جهرم؛ خدمت در مدرسه و مسجد
به دلیل کهولت سن پدر و ضرورت مراقبت از او، حاج جعفر ادبدوست به جهرم بازگشت و در مدرسه مهدیه این شهر به عنوان مدیر مشغول خدمت شد. او در کنار امور آموزشی، توجه ویژهای به مسائل تربیتی و دینی دانشآموزان داشت و تلاش میکرد مدرسه را به محیطی برای رشد علمی، اخلاقی و معنوی تبدیل کند.
به دلیل توان مدیریتی و روحیه مسئولیتپذیری، مسئولیت انجمن اولیا و مربیان آموزش و پرورش جهرم نیز به او سپرده شد. همچنین عضویت در بسیج معلمین و حضور در برنامههای تأمین امنیت شهر در سالهای پس از انقلاب، بخش دیگری از فعالیتهای اجتماعی او بود.
او در دوره ضمن خدمت شهریورماه سال ۱۳۵۸ مدرک فوقدیپلم علوم انسانی را از دانشسرای راهنمایی تحصیلی تهران دریافت کرد و مسیر علمی خود را نیز ادامه داد.
محراب مسجد؛ ادامه راه تربیت و خدمت
فعالیتهای حاج جعفر ادبدوست تنها به آموزش و پرورش محدود نشد. به پیشنهاد مرحوم حجتالاسلام والمسلمین حاج شیخ عبدالعظیم فرقانی، امامت جماعت مسجد حضرت علی(ع) جهرم را پذیرفت و در کنار اقامه نماز، برای عمران، آبادانی و بازسازی مسجد تلاش فراوان کرد.
روحت شاد عموجان